تولید محصولات کشاورزی در کشور با چالش‌هایی مانند محدودیت منابع آب و خاک، بهره‌وری پایین و هدررفت محصولات مواجه است و این چالش‌ها با وجود قوانین و اسناد بالادستی امنیت غذایی، همچنان پابرجاست.
همشهری‌آنلاین – مجیدجباری: یک متخصص حوزه آب و کشاورزی با تاکید بر ضرورت تناسب تولید با ظرفیت منابع کشور گفت: افزایش تولید بدون توجه به ظرفیت آب و خاک نمی‌تواند امنیت غذایی پایدار ایجاد کند.
محمد علایی در گفت‌وگو با همشهری‌آنلاین اضافه کرد: مسئله کشاورزی در کشور فقط کمبود منابع آب نیست، بلکه میزان محصولی است که در برابر آب مصرف‌شده تولید می‌شود. افزایش بهره‌وری آب در کشاورزی و کاهش ضایعات محصولات می‌تواند بدون فشار بیشتر بر منابع آبی، به تامین غذای مورد نیاز کشور کمک کند.
بهره‌وری پایین آب در کشاورزی
علایی تصریح کرد: بر اساس اعلام رسمی وزارت جهاد کشاورزی در مهر ماه ۱۴۰۱ بهره‌وری آب در بخش کشاورزی ایران حدود ۹۰۰ گرم محصول به ازای هر مترمکعب آب است. این رقم در مقایسه با میانگین جهانی، حدود ۲.۵ کیلوگرم محصول به ازای هر مترمکعب آب، فاصله قابل توجهی دارد. البته مقایسه این ارقام به نوع محصول و روش محاسبه بهره‌وری نیز وابسته است.
این متخصص حوزه آب و کشاورزی با اشاره به وضعیت دشت مشهد گفت: بهره‌وری آب در این منطقه حدود هزار و ۷۰۰ گرم محصول به ازای هر مترمکعب آب است. اگر این میزان به ۳.۴ کیلوگرم برسد، می‌توان همان مقدار محصول را با نصف حجم آب مصرفی تولید کرد. ظرفیتی که تحقق آن به نوع کشت، شرایط اقلیمی و روش‌های تولید بستگی دارد.
ضایعات محصولات و هدررفت آب در زنجیره غذایی
رئیس کمیسیون آب و محیط زیست اتاق بازرگانی خراسان رضوی ادامه داد: بخش دیگری از مسئله امنیت غذایی به محصولاتی مربوط می‌شود که با مصرف آب و سایر نهاده‌های کشاورزی تولید می‌شوند، اما پیش از رسیدن به مصرف کننده یا در مراحل نگهداری و مصرف از بین می‌روند.
او با ذکر مثالی در این زمینه گفت: حجم آب مرتبط با محصولاتی که در استان خراسان رضوی به ضایعات تبدیل می‌شوند، سالانه به حدود ۸۰ میلیون مترمکعب می‌رسد. این رقم بر پایه محاسبات و آمارهای منطقه‌ای است و به معنای امکان بازیابی مستقیم تمام این حجم آب نیست اما نشان می‌دهد کاهش ضایعات می‌تواند بخشی از فشار بر منابع آبی را کم کند.
اسناد بالادستی، فاصله قانون تا اجرا
رئیس اسبق آب منطقه‌ای خراسان تصریح کرد: کشور ما اسناد و قوانین متعددی برای مدیریت منابع آب، اصلاح الگوی کشت و تامین امنیت غذایی دارد. سند ملی دانش‌بنیان امنیت غذایی که در سال ۱۴۰۲ به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید، از جمله این اسناد است. همچنین ماده ۳۲ قانون برنامه هفتم پیشرفت به اهداف مرتبط با امنیت غذایی و تولید کشاورزی می‌پردازد و ماده ۳۳ وزارت جهاد کشاورزی را به تدوین الگوی کشت متناسب با شرایط اقلیمی، ظرفیت آب و خاک و قابلیت‌های مناطق مکلف می‌کند.
نبود برنامه و فشار بر منابع آب و خاک
این متخصص حوزه آب و کشاورزی گفت: وجود قوانین و اهداف مصوب به تنهایی برای حل مشکلات کشاورزی کافی نیست و آنچه اهمیت دارد، تبدیل این احکام به برنامه‌ریزی و اقدام اجرایی است. اگر سطح زیرکشت و نوع محصولات بدون توجه کافی به ظرفیت منابع آب و خاک تعیین شود، فشار بر منابع ادامه پیدا می‌کند و افزایش تولید نیز ممکن است به بهای تشدید ناترازی آبی تمام شود.در چنین شرایطی سنجش امنیت غذایی تنها با میزان تولید محصولات کافی نیست. میزان آب مصرف شده برای تولید، سهم ضایعات در زنجیره غذا و انطباق الگوی کشت با ظرفیت واقعی منابع نیز باید در ارزیابی ها در نظر گرفته شود.
کد خبر 1077284 منبع: همشهری آنلاین
-
بندر دیر گرمترین نقطه جهان شد؛ ثبت دمای ۴۳.۲ درجه در روزهای پایانی مهر
-
کاهش کیفیت هوا در ۴ استان | اصفهان آلوده ترین پهنه ایران شد
-
امنیت غذایی زیر فشار هدررفت آب | چرا اسناد بالادستی به برنامه ریزی موثر در کشاورزی نرسیده است؟
-
درمان اعتیاد در دوران جنگی
-
کشتی های آمریکایی مجبور به فرار شدند | واکنش به ادعای ترامپ درباره نابودی پدافند ایران | تجهیزات نظامی جدید ارتش وارد رزم شدند
-
نتانیاهو در تماس تلفنی، الجولانی را تهدید کرد
-
رجزخوانی حاج محمود کریمی به زبان انگلیسی در تجمع مردم | ببینید
-
جزئیات جدید از قتل حجت‌الاسلام یاسر طاهری در منزل شخصی‌اش
-
وقتی فوتبال ایتالیا زمین خورد | لالیگایی‌ها می‌برند، سری آ می‌بازد
-
ایران تمام ظرفیت پرتابگرهای موشکی خود را احیا کرده است
-
جزئیات جدید از قتل حجت‌الاسلام یاسر طاهری در منزل شخصی‌اش
-
ختم پارتی! ماجرا چیست؟ | ببینید
-
چرا ۳ کشتی را بعد از تفاهمنامه اسلام آباد زدیم؟
-
هشدار به نتانیاهو؛ کمک نظامی به عربستان می‌تواند به «دامی خطرناک» تبدیل شود
-
اعلام آخرین وضعیت خلبانان جنگنده‌های ایرانی در قطر
-
جدایی قطعی ۳ بازیکن پرسپولیس در نیم‌فصل؛ ۲ بازیکن دیگر در فهرست انتظار
-
ستاره تیم ملی نامزد بهترین بازیکن سال آسیا | مربی تیم ملی نامزد مربی سال زنان AFC
-
رزمنده‌ای که کشتی را در تنگه هرمز زد، برای تامین امنیت شما بود؛ چرا نیش می‌زنید | چهار ناوگان آمریکا فرار کرده‌اند
-
تجربه پرواز با ماشین تسلا ؛ رانندگی با یک جنگنده | ببینید
-
پاسخ روسیه به درخواست استرداد بشار اسد
-
زنان کشاورز ۵۰ درصد نیروی کار کشاورزی را تشکیل می دهند
-
چرا اقتصاد ایران فرو نپاشید؟
-
آب را دور نریزید | هدردادن ۱۸درصد منابع آبی ایران با اتلاف مواد غذایی
-
کشاورزی آذربایجان غربی گلخانه‌نشین می‌شود
-
کشت گلخانه‌ای؛ حلقه مفقوده‌کشاورزی کرمانشاه
-
آمار عجیب مصرف منابع آب های زیرزمینی در بخش کشاورزی | زنگ هشدار به صدا درآمد
-
۲ راهکار افزایش بهره‌وری در کشاورزی یزد