یک متخصص تغذیه می‌گوید: کمبود پروتئین در سالمندی فقط باعث ضعف عضلات نمی‌شود؛ خطر زمین‌خوردن و شکستگی را افزایش می‌دهد، راه رفتن و انجام کارهای روزمره را دشوار می‌کند و حتی می‌تواند بهبود بیماری را به تأخیر بیندازد.
همشهری‌آنلاین – پروانه بندپی: خیلی از سالمندان از اهمیت پروتئین در حفظ سلامت و توانایی جسمی خود آگاهی کافی ندارند. بعضی از آنها هم علاقه چندانی به مصرف گوشت، مرغ و دیگر منابع پروتئینی نشان نمی‌دهند و ترجیح می‌دهند همیشه با سبزیجات، حبوبات و غذاهای سبک خود را سیر کنند. اما متخصصان می‌گویند کمبود پروتئین در سالمندی علاوه بر آنکه باعث ضعف عضلات می‌شود، بر توانایی حرکتی، استقلال فرد، کیفیت زندگی و حتی روند بهبود زخم‌ها و بیماری‌ها هم تأثیر می‌گذارد.
چرا بعضی سالمندان پروتئین کافی دریافت نمی‌کنند؟
ریحانه ملاحسینی، متخصص تغذیه و رژیم‌درمانی در گفتگو با همشهری درباره اهمیت دریافت پروتئین در سالمندی می‌گوید: «همه سالمندان لزوما به پروتئین بیشتری نیاز ندارند، اما به طور کلی برای حفظ توده عضلانی، نیاز آنها به پروتئین نسبت به افراد جوان بیشتر است. چون ساخت، حفظ و نگهداری توده عضلانی در دوره سالمندی سخت‌تر می‌شود و یکی از مهم‌ترین نقش‌های پروتئین در بدن، ساخت و حفظ عضلات است. به همین دلیل تأمین پروتئین کافی در این دوره اهمیت زیادی دارد.»
ملاحسینی درباره دلایل دریافت ناکافی پروتئین توضیح می‌دهد: «مشکلات دندانی و دشواری جویدن، ابتلا به بعضی بیماری‌ها و محدود کردن مصرف پروتئین‌های حیوانی از جمله این دلایل است. کاهش اشتها، تنهایی، افسردگی و مشکلات مالی هم می‌تواند میل به غذا خوردن یا دسترسی سالمند به منابع پروتئینی را کاهش دهد.»
اهمیت دریافت پروتئین در دوره سالمندی
این متخصص تغذیه درباره پیامدهای دریافت ناکافی پروتئین در سالمندان، توضیح می‌دهد: «یکی از مهم‌ترین عوارض پیامدهای دریافت ناکافی پروتئین، سارکوپِنی است؛ یعنی کاهش توده عضلانی همراه با کاهش قدرت عضلات که عمدتا در سالمندان اتفاق می‌افتد. البته تحلیل عضلات فقط مختص سالمندان نیست و اگر سبک زندگی مناسبی نداشته باشیم، این روند ممکن است از حدود ۴۰سالگی به‌تدریج آغاز شود. در مراحل اولیه، شاید کاهش توده عضلانی خیلی آشکار نباشد، اما با گذشت زمان، فرد بخشی از عضلات و قدرت بدنی خود را از دست می‌دهد.»
به گفته ملاحسینی «سارکوپنی با کاهش عملکرد فیزیکی همراه است، خطر عدم تعادل، زمین خوردن و شکستگی استخوان را افزایش می‌دهد، ممکن است فرد سالمند حتی برای بلند شدن از جای خود به سختی بیفتد.»
به گفته این متخصص تغذیه، «پیامد دیگر تحلیل عضلات، کاهش استقلال عملکردی سالمند است. وقتی فرد نتواند به راحتی راه برود، از جایش بلند شود یا کارهای شخصی خود را انجام دهد، به‌تدریج استقلالش را از دست می‌دهد و این مسئله بر کیفیت زندگی او تأثیر منفی می‌گذارد.»
کمبود پروتئین فقط به عضلات آسیب نمی‌زند
ملاحسینی درباره دیگر پیامدهای دریافت ناکافی پروتئین می‌گوید: «پروتئین علاوه بر نقش ساختاری در عضلات، برای ساخت کلاژن، بازسازی بافت‌ها و عملکرد سیستم ایمنی هم ضروری است. بنابراین اگر دریافت پروتئین کافی نباشد، این فرایند مختل می‌شوند و بهبود زخم‌ها و بیماری‌ها مخصوصا بعد از عمل جراحی می‌تواند دشوارتر و طولانی‌تر شود. این موضوع در سالمندانی که بیماری شدیدی را پشت سر گذاشته‌اند یا تحت عمل جراحی قرار گرفته‌اند، اهمیت بیشتری دارد. چون این افراد ممکن است اشتهای کافی برای غذا خوردن نداشته باشند. در چنین شرایطی حتی ممکن است مکمل‌های پروتئینی برای آنها تجویز کنیم.»
به گفته این متخصص تغذیه، «کاهش دریافت پروتئین می‌تواند بخشی از یک مشکل گسترده‌تر یعنی سوءتغذیه باشد. سالمندی که گوشت، تخم‌مرغ و حبوبات کافی مصرف نمی‌کند، علاوه بر پروتئین، انرژی و سایر مواد مغذی را هم کمتر دریافت می‌کند. درنتیجه، دریافت ویتامین‌ها، املاح و مواد معدنی و فیبر هم کاهش پیدا می‌کند. این وضعیت به یک چرخه معیوب تبدیل می‌شود. به این صورت که سوءتغذیه و تحلیل عضلات باعث سارکوپنی می‌شود، سارکوپنی باعث کاهش کیفیت زندگی می‌شود، کاهش کیفیت زندگی، استقلال سالمند را از او می‌گیرد، کاهش استقلال و توانایی انجام کارهای روزمره ممکن است میل و توانایی او برای تهیه غذا و غذا خوردن را کمتر کند و درنتیجه مدام مشکلات تغذیه‌ای بیشتری به وجود بیاید.»
سالمندان روزانه چقدر پروتئین نیاز دارند؟
اینکه سالمندان چه مقدار پروتئین باید دریافت کنند، به شرایط جسمی و وضعیت سلامت آنها بستگی دارد. ملاحسینی در این باره می‌گوید: «به طور تقریبی می‌توان نیاز روزانه به پروتئین را حدود ۱ تا ۱.۲ گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در نظر گرفت.»
این متخصص تغذیه برای توضیح بیشتر مثال می‌زند: «اگر وزن یک سالمند ۶۰ کیلوگرم باشد و نیاز او ۱.۲ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در نظر گرفته شود، باید روزانه حدود ۷۲ گرم پروتئین از منابع غذایی مختلف شامل انواع گوشت‌هاف مرغ، ماهی، تخم مرغ، حبوبات، شیر و سایر لبنیات دریافت کند. البته این ۷۲ گرم، میزان پروتئین دریافتی است، نه وزن گوشت مصرفی. هر ۱۰۰ گرم گوشت، بسته به نوع آن تقریباً ۲۵ تا ۳۰ گرم پروتئین دارد. پس باید بین وزن ماده غذایی و میزان پروتئین موجود در آن تفاوت قائل شد.»
بیشتر بخوانید؛
- هرچه پروتئین بیشتری بخوریم، عضلات بیشتری می‌سازیم؟
- در ۸۰ سالگی هم می‌توانید عضله بسازید؛ فقط به خودتان تکان دهید
- کم‌حرف شدن سالمندان را پای سن نگذارید
- به پدر و مادرتان خودسرانه قرص خواب ندهید؛ خطر دارد
پروتئین را در همه وعده‌های غذایی بگنجانید
ملاحسینی همچنین روی این موضوع تاکید می‌کند که «کیفیت منابع پروتئینی هم اهمیت زیادی دارد. مثلا پروتئین‌های حیوانی از نظر ترکیب اسیدهای آمینه و قابلیت جذب، منابع باکیفیتی محسوب می‌شوند. ما توصیه می‌کنیم سالمندان از منابعی مانند مرغ و ماهی و همچنین سایر منابع پروتئینی کم‌چرب‌تر استفاده کنند. مصرف گوشت قرمز هم که باید گوشت لخم بدون چربی باشد، به حدود دو تا سه وعده در هفته محدود شود.»
این متخصص تغذیه درباره راهکارهای افزایش دریافت پروتئین می‌گوید: «بهتر است پروتئین در همه وعده‌های غذایی توزیع شود؛ یعنی سالمند در وعده صبحانه، ناهار و شام یک منبع پروتئینی داشته باشد. مثلا در وعده صبحانه می‌شود از پنیر یا تخم‌مرغ استفاده کرد و در وعده‌های دیگر گوشت، مرغ، ماهی و حبوبات را در نظر گرفت. شیر، ماست و تخم‌مرغ هم می‌توانند گزینه‌های مناسبی برای میان‌وعده باشند.»
این متخصص تغذیه می‌گوید: «اگر فرد سالمند مشکلات دندانی دارد یا نمی‌تواند غذا را به‌خوبی بجود، باید برای رفع این مشکل اقدام شود. در صورت نیاز می‌توان بعد از ارزیابی رژیم غذایی و شرایط فرد توسط متخصص تغذیه، از مکمل‌های حاوی پروتئین استفاده کرد.»
دریافت پروتئین بدون فعالیت بدنی کافی نیست
ملاحسینی، فعالیت بدنی را هم در کنار تغذیه کافی ضروری می‌داند و می‌گوید: «دریافت پروتئین کافی به تنهایی برای حفظ عضلات کافی نیست. فعالیت فیزیکی متناسب با توانایی فرد سالمند به حفظ و تقویت عضلات کمک می‌کند. بنابراین باید تغذیه مناسب را در کنار فعالیت بدنی – متناسب با شرایط سالمند – در نظر گرفت.»
کد خبر 1081080 منبع: همشهری آنلاین
-
کاهش خطر فشارخون بالا با خوردن روزانه یک مشت از این خوراکی مقوی
-
اینگونه غذا بخورید؛ قند خونتان بالا نمی‌رود!
-
این ۵ خوراکی قاتل سنگ کلیه هستند!
-
مردان خربزه بخورند؟؛ فواید، ارزش غذایی و هشدارهای مهم درباره مصرف آن
-
این مواد غذایی چین و چروک پوست را کاهش می‌دهد
-
تیرگی زیر چشم کودکان نشانه چیست ؛ کم‌خونی، حساسیت یا ارثی؟
-
برای کاهش خطر مرگ ماهی بخورید؛ اما کدام نوع؟
-
هشدار آمریکا به کشورهای عربی درباره احتمال حمله به ایران | برای یک عملیات کوتاه و شدید علیه ایران آماده شوید
-
همسر نتانیاهو: همه ما خواهیم مُرد!
-
ابراز نگرانی دوباره درباره ایران و ۴۴۰کیلوگرم اورانیوم غنی شده | گروسی: هیچ نشانه‌ای مبنی بر بازسازی تأسیسات هسته‌ای آسیب‌دیده ایران وجود ندارد
-
هشدار مرگ به رقیب نتانیاهو + عکس| آیزنکوت وارد لیست حذف جنبش مسلحانه یحیی شد
-
احتمال تشکیل کابینه اسرائیل به ریاست آیزنکوت؛ شکست سنگین نتانیاهو
-
ترامپ: انتظار داشتم با حمله به ایران قیمت بنزین ۳ برابر شود! | داریم به این فکر می‌کنیم که نام تنگه هرمز را به تنگه ترامپ تغییر دهیم!
-
بن‌بست انتخاباتی در اسرائیل؛ نه نتانیاهو و نه آیزنکوت اکثریت ندارند
-
هشدار آمریکا به کشورهای عربی درباره احتمال حمله به ایران | برای یک عملیات کوتاه و شدید علیه ایران آماده شوید
-
فوری| نتایج اولیه انتخابات اسرائیل؛ نتانیاهو پیشتاز است اما… | ۴سناریوی اصلی برای تشکیل کابینه آینده
-
تصویر جالب از اختلاف قد چشمگیر رئیس جمهور موزامبیک با پوتین
-
هشدار مرگ به رقیب نتانیاهو + عکس| آیزنکوت وارد لیست حذف جنبش مسلحانه یحیی شد
-
از گروه هم نمی‌توانیم صعود کنیم چه برسد به قهرمانی! | هواداران نگران نباشند تاجرنیا هنوز نفر اول باشگاه است
-
بزرگ‌ترین کارخانه تولید کود هدف پهپاد قرار گرفت | توقف عبور محموله‌های کود شیمیایی از تنگه هرمز
-
فوری | بحرین اجازه ورود ۲ لژیونر ایرانی به خاکش را نداد
-
حکم اماراتی ها علیه ملی‌پوش ایران به دلیل ورود غیرقانونی
-
مجازات جدید پلیس راهور برای یک تخلف خاص ؛ ابطال گواهینامه!
-
یک ایرانی به دنبال ترور مقامات کشور همسایه؟ | واکنش سفارت ایران