جنگ تمدن‌ها؛ روبیو به دنبال ترویج مرگ‌پرستی در برابر مفهوم شهادت است
- 15 آبان 1405 – 08:31
- اخبار فرهنگی
- اخبار اندیشه
از صدرا و علامه طباطبایی تا حاج قاسم سلیمانی؛ تمدن ایرانی همچنان زنده است.
فرهنگی
به گزارش خبرگزاری تسنیم، سید محمدعلی غمامی، استادیار دانشگاه باقرالعلوم(ع) در نشست «اسکندر، والرین، روبیو» که به همت دانشگاه باقرالعلوم و خبرگزاری تسنیم برگزار شد، با اشاره به سخنان مارکو روبیو، گفت: «به نظر من از متن روبیو شروع کنیم. روبیو یک نقطه مرکزی را مشخص کرده است. به نظرم روبیو هدفی کاملاً عملی و نظامی را دنبال می‌کند، البته در سطح انتزاع به دنبال آن می‌گردد.» وی با بیان اینکه روبیو به دنبال این است که چه مفهومی را در جهان ایرانی باید بزنیم تا تسلیم شود؟، تأکید کرد: «آن دال مرکزی که او مطرح می‌کند، مفهوم شهادت است. او می‌خواهد مفهوم شهادت را از جهان ایرانی بگیرد یا تدارکی ببیند که این مفهوم در جهان ایرانی تضعیف شود.»
غمامی در تشریح تحلیل خود از سخنان روبیو افزود: «احتمالاً مفاهیم متعددی وجود دارد، اما آن چیزی که با مرور مکرر به آن رسیدم این است که او از تعبیری استفاده می‌کند که ما در جهان ایرانی برای آن ارزش زیادی قائل هستیم و یکی از دال‌های محوری و مرکزی جهان ایرانی به شمار می‌رود. جمله روبیو این است؛ خودش را با ایرانیان مقایسه می‌کند: قهرمانان ما برای آرمان خود آماده جان‌فشانی هستند، اما مرگ‌پرست نیستند. این مقدمه‌ای است برای اینکه هم ما شهید داریم، اما شهیدان شما به سمت مرگ و مرگ‌پرستی هستند و شهدای ما به سمت زندگی و زندگی‌بخشی هستند. »
وی با اشاره به تغییر لنز از نگاه تمدنی به روح انسان ایرانی، اظهار داشت: «یکی از مفاهیم کلیدی اینجا صحبت از روح انسان ایرانی است. فردریش روکر یکی از شرق‌شناسان بزرگ آلمانی است. ایشان مترجم یکی از کتاب‌های شاهکار زبان فارسی به زبان آلمانی بوده، یعنی بوستان و گلستان را ترجمه کرده است؛ در عین اینکه اطلاعات زیادی در حوزه ایران‌شناسی دارد و حتی قرآن را هم ترجمه کرده است. او جمله‌ای درباره فردوسی و شاهنامه دارد و آن را با ایلیاد و اودیسه هومر مقایسه می‌کند. آنجا می‌گوید که شاهنامه فردوسی کمی بیشتر روح دارد و هومر کمی بیشتر جسم دارد. از مفهوم روح استفاده می‌کند و می‌گوید انسان ایرانی بیش از جسم، روح دارد.»
این استاد دانشگاه در ادامه با اشاره به وضعیت تمدن غرب گفت: «یونان روح خودش را از دست داده است، یعنی الان در این خطه جغرافیایی دیگر روحی، فیلسوفی، متفکری و قدرتی نمی‌بینم. دیگر جهان اروپایی به زبان یونانی حرف نمی‌زند. آن روحی که ما الان در موردش صحبت می‌کنیم و کم‌رنگ شده، در یونان تقریباً از دست رفته یا دور شده است، در حالی که انسان ایرانی سر جای خود ایستاده و این روحیه هم فراز و نشیب‌های زیادی داشته، اما الان در اوج قدرت است؛ یعنی زبان، فرهنگ و ارزش خودش را دارد عرضه می‌کند و با آن ارزش و فرهنگ از سرزمین خودش دفاع می‌کند».
غمامی با یادآوری مباحث مطرح‌شده پس از ساخت فیلم 300، تصریح کرد: «یادم می‌آید بعد از اینکه فیلم 300 ساخته شد، همین بحث‌ها مطرح شد. آنجا هم بحث خشایارشا مطرح و زنده شد که خشایارشا به یونان حمله می‌کند. در همان دوران و فضای ساخته‌شده توسط هالیوود، منتقدان زیادی فیلم 300 را نقد می‌کردند. من یادم می‌آید در برنامه راز، آقای دکتر عباسی که کارشناس آن بود، بحث جالبی مطرح کرد و گفتند جهان غربی همیشه در حال عقب‌نشینی است؛ یعنی از یونان رفت به رم، بعد به ایتالیا، بعد به اروپای غربی و شمالی و الان هم به آمریکا. در حالی که تمدن ایرانی هیچ‌وقت از جای خود تکان نخورد و سر جای خود ایستاد و نگفت یک قدم عقب‌تر به سمت هند و مغولستان و چین می‌روم.
اگر نگاه کلان به تمدن غربی داشته باشیم، همیشه نقطه کانونی‌اش در فاصله زمانی و تاریخی به عقب برده و دور شده از انسان ایرانی، اما انسان ایرانی هیچ‌وقت از جای خود تکان نخورده است. گویا جسم انسان یونانی از روحش که تمدن غربی است فاصله گرفته و الان در یونان خبری از ساختمان‌هایی که روبیو جلوی آن ایستاده و همان پیکرتراشی‌هایی که تصویر می‌کنند، نیست. هیچ زایندگی ندارد، در حالی که ما همچنان فیلسوفان و متفکران بزرگی داریم؛ از صدرا و علامه طباطبایی و امام. همچنان روح انسان ایرانی متفکر تحویل می‌دهد. چه قبل از اسلام و چه در دوره اسلامی، این زایندگی صورت می‌گیرد.»
وی در ادامه با اشاره به فقدان تاریخ در آمریکا افزود: «به نظر من روبیو اعتراف می‌کند که خودش مرده‌پرست است. گویا تمدن غربی و انسان آمریکایی در درون و ساخت خودش چیزی ندارد و مجبور است به انبار مردگان خودش مراجعه کند تا یک تمدن و پیشینه و تاریخی برای خودش جور کند. واقعاً آمریکا تاریخ ندارد و مجبور به مراجعه به گذشته است. اما انسان ایرانی می‌تواند در همین مکان تاریخش را عرضه کند، بلکه می‌تواند از آن بهتر را هم عرضه کند. ما نه تنها آن اندیشه جوانمردی را در ایران باستان داشتیم، بلکه آن را با کربلا و پس از حوادث انقلاب اسلامی پیوند زدیم. همچنان ما قاسم سلیمانی داریم. در تمام دنیا راجع به او صحبت می‌کنند. رئیس‌جمهور آمریکا افتخار می‌کند که حاج قاسم را زده است. حاج قاسم به نظر من اگر در نظر بگیریم، با سورنا و فرماندهان تاریخی ما چیزی کم ندارد. گویا تمدن ایرانی همچنان زنده است.»
غمامی در جمع‌بندی سخنان خود گفت: «برداشت بنده این است که گویا تمدن غربی و جریان تکفیری، خودشان بزرگ‌ترین مرده و مرگ‌پرستان هستند و در آن سمت، ما مفهومی داریم به نام شهادت که نقطه قوت انسان ایرانی است. مفهوم شهادت مفهومی است که بزرگ‌ترین معنی حیات را دارد، احیا و پرورش می‌دهد.»
انتهای پیام/